Bạn có đang “lạc trôi” giữa vô vàn lựa chọn?
“Học xong ngành này rồi mình sẽ làm gì?”, “Công việc hiện tại có thực sự là đam mê không, hay chỉ là một thói quen?”, “Làm thế nào để vừa chạy deadline sấp mặt, vừa có thời gian cho bản thân và gia đình?”
Nếu bạn đã từng, dù chỉ một lần, trằn trọc với những câu hỏi này, thì chào mừng bạn đến với câu lạc bộ của những người trẻ trưởng thành. Chúng ta đứng giữa một ngã tư đường đầy ắp cơ hội nhưng cũng không thiếu những hoang mang. Đôi khi, tất cả những gì chúng ta cần chỉ là một người dẫn đường, một người đồng hành không phán xét.
Trong thế giới hiện đại, vai trò đó ngày càng được gọi tên rõ ràng hơn: Coach (nhà khai vấn). Họ không phải là những “ông bụt, bà tiên” ban cho bạn phép màu, mà là những người cầm đèn pin, soi rọi con đường để bạn tự tin bước đi.
Hôm nay, hãy cùng mình ngồi xuống và “trà đá” với một chị Coach, để vén bức màn bí ẩn về công việc này và “bỏ túi” vài bí kíp đắt giá cho hành trình của chính chúng ta nhé.
“Coach” – Rốt cuộc là làm gì thế nhỉ?
Khi nghe đến từ “coach”, nhiều người vẫn còn khá mơ hồ, thậm chí là hiểu lầm. Mình cũng từng nghĩ coach là một “chuyên gia” sẽ cho mình một đáp án đúng-sai rõ ràng. Nhưng thật ra không phải vậy.
Chị Linh, một Career Coach với hơn 5 năm kinh nghiệm, chia sẻ với mình rằng: “Sai lầm lớn nhất mọi người hay nghĩ về coach là bọn chị sẽ nói cho em biết em PHẢI làm gì. Coach không phải ‘thầy bói’ cho em ‘con số may mắn’ của cuộc đời, cũng không phải bác sĩ tâm lý để trị liệu những tổn thương sâu sắc trong quá khứ.”
Vậy công việc thực sự của họ là gì?
Nói một cách đơn giản, coach là người sử dụng những câu hỏi quyền năng để giúp bạn tự tìm ra câu trả lời từ chính bên trong mình. Họ tin rằng bạn mới là chuyên gia của cuộc đời bạn.
Thay vì nói: “Công việc đó không hợp với em đâu, nghỉ ngay đi!”
Một người coach sẽ hỏi:
- Điều gì ở công việc hiện tại đang rút cạn năng lượng của em?
- Trong một ngày làm việc lý tưởng, em hình dung mình sẽ làm những gì và cảm thấy ra sao?
- Nếu tiền bạc không phải là vấn đề, điều gì em thực sự muốn làm?
Họ tạo ra một không gian an toàn để bạn gỡ rối những mớ bòng bong trong suy nghĩ, để bạn có thể nhìn rõ hơn bức tranh toàn cảnh và tự mình đưa ra quyết định.
Tuy nhiên, làm coach ở một nơi có văn hóa “xin lời khuyên” từ người lớn, từ những người đi trước như chúng ta cũng có những thách thức riêng. “Nhiều bạn đến với chị với tâm thế ‘chị chỉ cho em một con đường với’. Nhưng khai vấn là một hành trình đồng kiến tạo. Chị phải mất khá nhiều thời gian ban đầu để giúp các bạn hiểu rằng, sức mạnh và câu trả lời đã có sẵn bên trong các bạn, chị chỉ là người khơi gợi nó mà thôi,” chị Linh tâm sự.
Hành trình trở thành Coach – Không chỉ có hoa hồng
Nghe thì có vẻ “ngầu”, nhưng con đường đến với nghề coach của chị Linh lại bắt đầu từ chính những chông chênh của bản thân.
“5 năm trước, chị đang là trưởng phòng nhân sự cho một công ty lớn. Lương cao, vị trí tốt, mọi thứ có vẻ hoàn hảo. Nhưng sâu bên trong, chị luôn cảm thấy một khoảng trống vô hình,” chị kể. “Mỗi ngày phỏng vấn hàng chục bạn trẻ, chị thấy hình ảnh của mình trong đó: tài năng, nhiệt huyết nhưng vô cùng mông lung về con đường phía trước. Chị nhận ra mình muốn làm nhiều hơn là chỉ tuyển dụng họ. Chị muốn đồng hành cùng họ trên hành trình tìm kiếm ý nghĩa.”
Và đó là lúc chị quyết định tìm đến coaching, ban đầu là cho chính mình, và rồi nhận ra đây chính là sứ mệnh mà mình muốn theo đuổi.
Nhưng con đường mới chẳng bao giờ trải sẵn thảm đỏ. Thử thách đầu tiên đến từ chính gia đình. “Bố mẹ chị đã không nói chuyện với chị cả tháng trời khi nghe chị nghỉ việc để đi học ‘cái nghề gì lạ hoắc’. Mọi người chỉ nghĩ đó là một công việc vớ vẩn, không ổn định.”
Rồi đến những khó khăn khi tìm kiếm khách hàng đầu tiên, những buổi coach “khó nhằn” khi khách hàng không chịu mở lòng, hay thậm chí có lúc chị còn tự hoài nghi chính năng lực của mình.
Nhưng rồi “trái ngọt” cũng đến. Chị Linh mỉm cười nhớ lại: “Khoảnh khắc chị không bao giờ quên là khi một bạn khách hàng, sau 3 tháng làm việc cùng nhau, đã gọi điện khoe rằng bạn ấy vừa nghỉ việc văn phòng để khởi nghiệp với một thương hiệu gốm sứ thủ công. Giọng bạn ấy lấp lánh niềm vui và sự tự tin. Lúc đó chị biết rằng, mọi khó khăn mình đã trải qua đều xứng đáng. Phần thưởng lớn nhất của nghề này chính là được chứng kiến sự ‘lột xác’ của người khác.”
3 lời khuyên “đắt giá” từ Coach dành cho bạn
Qua câu chuyện của chị Linh, mình đã rút ra được 3 lời khuyên cực kỳ tâm đắc mà mình tin rằng sẽ hữu ích cho tất cả chúng ta.
1. Về sự nghiệp: “Đừng sợ sai, hãy sợ không dám thử”
Chúng ta thường bị áp lực phải chọn “đúng” ngay từ đầu. Nhưng sự thật là, chẳng ai biết được điều gì là “đúng” nếu chưa từng thử. Chị Linh nhấn mạnh: “Tuổi trẻ là vốn quý nhất để trải nghiệm. Hãy cứ dấn thân đi.”
Bạn là sinh viên IT nhưng lại tò mò về marketing? Hãy xin thực tập ở một agency. Bạn học kinh tế nhưng lại mê vẽ? Hãy thử nhận những dự án thiết kế nhỏ trên các group freelancer. Giống như một bạn khách hàng của chị, học lập trình nhưng sau 6 tháng đi làm thêm content marketing cho một shop thời trang, bạn ấy đã nhận ra đam mê thực sự của mình là con chữ và những câu chuyện, để rồi mạnh dạn chuyển hướng. Sai lầm không phải là thất bại, nó chỉ là một bài học trên con đường tìm ra chính mình.
2. Về phát triển bản thân: “Hãy là coach của chính mình”
Không phải ai cũng có điều kiện để tìm đến một coach chuyên nghiệp. Nhưng bạn hoàn toàn có thể bắt đầu bằng việc tự khai vấn cho bản thân.
Hãy thử một công cụ cực kỳ đơn giản: viết nhật ký 5 phút mỗi tối. Thay vì chỉ kể lể, hãy trả lời những câu hỏi mang tính “coach” như:
- Hôm nay, mình đã học được điều mới mẻ nào?
- Khoảnh khắc nào trong ngày khiến mình cảm thấy vui và tràn đầy năng lượng nhất? Tại sao?
- Nếu có thể làm lại một việc trong ngày hôm nay, mình sẽ làm khác đi như thế nào?
Việc đối thoại với chính mình một cách đều đặn sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn những suy nghĩ, cảm xúc và mong muốn sâu thẳm của bản thân.
3. Về các mối quan hệ: “Chất lượng hơn số lượng”
Trong thời đại số, chúng ta dễ dàng có hàng ngàn bạn bè trên mạng xã hội, nhưng lại khó tìm được một người thực sự có thể cho ta lời khuyên sâu sắc.
Thay vì chạy theo những mối quan hệ xã giao hời hợt, hãy tập trung xây dựng một mạng lưới quan hệ có chiều sâu. Hãy tìm cho mình một mentor – một người cố vấn. Đó có thể là một anh chị đi trước trong ngành, một giảng viên mà bạn ngưỡng mộ, hay thậm chí là sếp của bạn. Một người mentor tốt không chỉ cho bạn kiến thức, mà còn cho bạn góc nhìn, kinh nghiệm và mở ra cho bạn những cơ hội mà bạn không ngờ tới.
Hành trình của bạn, câu trả lời ở nơi bạn
Cuộc trò chuyện với chị Linh đã cho mình một góc nhìn thật khác: hành trình của một coach cũng chính là hành trình của sự lắng nghe, thấu hiểu và không ngừng phát triển. Và quan trọng hơn, nó củng cố một niềm tin rằng, câu trả lời cho những băn khoăn của chúng ta không nằm ở một cuốn sách self-help nào, cũng không nằm ở lời khuyên của một ai đó, mà nó nằm ngay bên trong chúng ta.
Ai cũng có tiềm năng để trở thành phiên bản tốt hơn của chính mình. Đôi khi, chúng ta chỉ cần một người đồng hành để khơi gợi tiềm năng đó. Đừng ngần ngại tìm kiếm sự giúp đỡ, dù là từ một người coach, một người mentor, hay đơn giản là một người bạn thân mà bạn tin tưởng.
Hành trình vạn dặm, luôn bắt đầu bằng một bước chân. Và bước chân đầu tiên, có thể chỉ đơn giản là dám đặt câu hỏi.
Nếu có một câu hỏi muốn hỏi một người Coach ngay lúc này, bạn sẽ hỏi gì? Hãy chia sẻ ở phần bình luận bên dưới nhé!
