Khi Client của bạn “lạc trôi” giữa ma trận AI
Trong một phiên coach gần đây, vị client của tôi, một giám đốc điều hành dày dạn kinh nghiệm, chợt thở dài: “Em ơi, đi đâu anh cũng nghe nói về AI, Big Data trong vận hành, kho bãi. Áp lực phải đổi mới, phải đi trước đón đầu nó khủng khiếp. Nhưng thú thật, anh không biết phải bắt đầu từ đâu, thậm chí không biết phải hỏi ai cho đúng”.
Câu chuyện này có quen thuộc với bạn không? Đây không còn là nỗi trăn trở của riêng một nhà lãnh đạo nào, mà đã trở thành một “làn sương mù” bao phủ lên nhiều doanh nghiệp. Họ biết mình cần phải thay đổi, nhưng lại bối rối trước một thế giới công nghệ quá rộng lớn và phức tạp.
Là một Coach, bạn không cần phải là chuyên gia viết code hay một kỹ sư dữ liệu. Vai trò của bạn lớn lao hơn thế. Bạn là người có đủ kiến thức nền tảng để đặt những câu hỏi quyền năng, khơi gợi tư duy và thắp lên ngọn đuốc đồng hành cùng client trên con đường chuyển đổi số đầy chông gai. Bài viết này sẽ trang bị cho bạn một “bộ công cụ” tư duy tinh gọn về AI trong Chuỗi cung ứng, giúp bạn tự tin hơn, gia tăng giá trị cho client và khẳng định vị thế của một người Coach chiến lược trong kỷ nguyên số.
“Giải mã” AI trong Chuỗi cung ứng – Ngôn ngữ đời thường cho Coach
Hãy quên đi những thuật ngữ phức tạp. Nhiệm vụ của chúng ta là biến những khái niệm “trên mây” thành những câu chuyện dễ hiểu, để client có thể hình dung và kết nối với chính doanh nghiệp của họ.
Dự báo nhu cầu không còn là “thầy bói”
Trước đây, các doanh nghiệp dự báo doanh số chủ yếu dựa vào dữ liệu quá khứ. Cách làm này cũng giống như lái xe mà chỉ nhìn vào gương chiếu hậu. AI thì khác. Nó giống như một người hoa tiêu nhìn xa trông rộng, không chỉ phân tích doanh số cũ mà còn “lắng nghe” cả xu hướng trên mạng xã hội, dự báo thời tiết, các chương trình khuyến mãi của đối thủ, thậm chí cả tin tức thời sự… để “đoán” gần như chính xác khách hàng sẽ mua gì, vào lúc nào.
Góc nhìn cho Coach: Đây là lúc bạn giúp client mở rộng tầm nhìn bằng những câu hỏi như:
- “Dữ liệu nào về hành vi khách hàng mà chúng ta đang có nhưng lại vô tình lãng phí?”
- “Nếu biết trước 3 tháng tới mặt hàng nào sẽ bán chạy nhất, chúng ta sẽ thay đổi chiến lược marketing và nhập hàng ra sao?”
Tối ưu kho hàng thông minh – “Marie Kondo” cho doanh nghiệp
Hãy tưởng tượng kho hàng của bạn như một căn phòng bừa bộn. AI chính là chuyên gia sắp xếp Marie Kondo. Nó không chỉ giúp “dọn dẹp” bằng cách sắp xếp hàng hóa một cách khoa học nhất, mà còn chỉ ra lộ trình lấy hàng nhanh nhất cho nhân viên, tự động cảnh báo và đặt hàng mới khi một mặt hàng sắp hết. Mục tiêu cuối cùng không chỉ là tiết kiệm vài mét vuông diện tích hay vài đồng chi phí, mà là tăng tốc độ giao hàng đến mức tối đa và giải phóng con người khỏi những công việc thủ công, lặp đi lặp lại.
Góc nhìn cho Coach: Hãy khơi gợi suy nghĩ của client về những “nút thắt” vô hình:
- “Nút thắt lớn nhất đang làm chậm tốc độ xử lý đơn hàng trong kho của anh/chị là gì?”
- “Trải nghiệm làm việc của nhân viên kho sẽ thay đổi tích cực như thế nào nếu họ có một công cụ thông minh hỗ trợ?”
Bộ câu hỏi “vàng” – Biến lý thuyết thành hành động
Kiến thức nền là quan trọng, nhưng vũ khí sắc bén nhất của một người Coach chính là câu hỏi. Dưới đây là những gợi ý để bạn chuyển hóa cuộc trò chuyện từ “lý thuyết” sang “hành động”.
Chuyển từ “Cái gì” sang “Thì sao?”
Thay vì những câu hỏi đóng như “Anh/chị có áp dụng AI không?”, hãy dùng những câu hỏi khơi mở, tập trung vào tầm nhìn và kết quả mà client mong muốn. Hãy vẽ ra một viễn cảnh hấp dẫn để họ tự mình bước vào.
Ví dụ: “Thử tưởng tượng, nếu có một ‘trợ lý ảo’ có thể báo trước 3 tháng tới mặt hàng nào sẽ ‘cháy hàng’, điều đó sẽ thay đổi cách anh/chị ra quyết định về dòng tiền, về kế hoạch marketing và làm việc với nhà cung cấp như thế nào?”
Tập trung vào Con người & Văn hóa
Công nghệ chỉ là công cụ, con người mới là cốt lõi của mọi sự chuyển đổi. Thách thức lớn nhất khi áp dụng AI thường không nằm ở công nghệ, mà là ở sự thay đổi thói quen và nỗi sợ “bị thay thế” của đội ngũ.
Ví dụ:
- “Làm thế nào để chúng ta có thể truyền cảm hứng cho đội ngũ vận hành xem AI là một người đồng đội đắc lực, thay vì một đối thủ cạnh tranh?”
- “Để làm chủ công nghệ mới này, những kỹ năng nào đội ngũ của anh/chị cần được trang bị thêm?”
Bắt đầu nhỏ, thắng nhanh (Start Small, Win Fast)
Không ai có thể “nuốt trọn một con voi” ngay lập tức. Hãy khuyến khích client đừng mơ đến một dự án chuyển đổi số “khổng lồ” ngay từ đầu. Thay vào đó, hãy tìm một vấn đề nhỏ nhưng nhức nhối nhất để thử nghiệm, tạo ra một thành công ban đầu để lấy đà và tạo niềm tin cho toàn bộ tổ chức.
Ví dụ: “Nhìn vào toàn bộ chuỗi cung ứng của mình, đâu là khâu đang tốn thời gian, dễ gây sai sót và khiến nhiều người mệt mỏi nhất? Liệu chúng ta có thể thử nghiệm một giải pháp công nghệ nhỏ để cải thiện nó ngay trong quý tới không?”
Bạn không bán công nghệ, bạn Coach sự chuyển đổi
Sau cùng, hãy luôn nhớ rằng, vai trò của một người Coach không phải là chuyên gia kỹ thuật hay người đi bán giải pháp. Vai trò của bạn là người đồng hành chiến lược, người đặt những câu hỏi đúng để client tự tìm ra câu trả lời phù hợp nhất với bối cảnh của họ. Bạn giúp họ nhìn thấy bức tranh lớn, kết nối các điểm rời rạc và quan trọng nhất là dẫn dắt sự thay đổi từ chính nội tại con người và văn hóa doanh nghiệp.
Hiểu về AI trong chuỗi cung ứng không phải để trở thành chuyên gia, mà là để có thêm một “ngôn ngữ” mới, một góc nhìn sắc bén để phục vụ client tốt hơn. Đó chính là lợi thế cạnh tranh, là giá trị khác biệt giúp bạn vững bước trên con đường sự nghiệp coaching của mình.
Và bây giờ, đến lượt bạn hành động:
- Áp dụng ngay: Trong phiên coach sắp tới với một client làm kinh doanh, hãy chọn ra MỘT câu hỏi “vàng” trong bài viết này mà bạn tâm đắc nhất và thử đặt nó ra. Hãy quan sát phản ứng và sự thay đổi trong dòng suy nghĩ của họ.
- Kết nối & Chia sẻ: Hãy chia sẻ bài viết này đến những đồng nghiệp Coach của bạn. Tại cộng đồng CoachLink, chúng tôi luôn mong được lắng nghe câu chuyện của bạn: client của bạn đang gặp phải thách thức nào liên quan đến vận hành và công nghệ? Cùng nhau, chúng ta sẽ xây dựng một cộng đồng Coach vững mạnh, sẵn sàng cho những thử thách của tương lai!




